Z nieformalnymi też warto. Czym jest inicjatywa lokalna?

Z organizacjami pozarządowymi samorządy współpracują już od lat. Często na dużą skalę i przeważnie z powodzeniem. Z nieformalnymi grupami mieszkańców jest już gorzej. Choć ustawowa możliwość istnieje od ponad 20 lat, mało kto z niej korzysta. Czym jest inicjatywa lokalna i co można zrobić, by ją upowszechnić?

Inicjatywa lokalna weszła do polskiego prawa w 2003 roku. Pozwala samorządom współpracować nie tylko z zarejestrowanymi stowarzyszeniami, ale również z nieformalnymi grupami mieszkańców, którzy chcą coś zrobić dla swojego otoczenia i potrzebują niewielkiej pomocy lokalnych władz. Mały osiedlowy festyn, urządzenie ogródka, odnowienie kilku ławek – to typowe przykłady takiej aktywności. Samorząd daje materiały lub niewielką kwotę pieniędzy (przeważnie kilkaset, góra kilka tysięcy złotych), a mieszkańcy zwykle swoją pracę. Formalności są tu zredukowane do minimum – wystarczy zwykła umowa na piśmie, gdzie spisuje się zobowiązania obu stron. To klasyczna sytuacja „win-win”: samorząd realizuje zadanie za symboliczne pieniądze, mieszkańcy robią coś pożytecznego w swoim najbliższym otoczeniu, a dodatkową korzyścią jest wzrost ich poczucia sprawczości i lepsza sąsiedzka samoorganizacja.

Inicjatywa lokalna jest więc narzędziem tanim i poręcznym, ale wciąż niewiele samorządów z niej korzysta. Jak oblicza Federacja Organizacji Pozarządowych Podregionu Siedleckiego, w powiecie siedleckim są to raptem dwie gminy. Plus miasto Siedlce, będące osobnym powiatem. Żeby zacząć tego narzędzia używać, potrzebna jest uchwała lokalnego samorządu określająca procedury oraz wydzielenie niewielkiej kwoty w lokalnym budżecie.

Więcej na ten temat można się dowiedzieć słuchając rozmowy, którą Adam Białczak przeprowadził ze Sławomirem Stańczukiem z Federacji Organizacji Pozarządowych Podregionu Siedleckiego i Łukaszem Wawryniukiem, burmistrzem Miasta i Gminy Mordy.